Titelkoorts
Van Oekraïense varkens tot Wetterse feestvarkens
Na het vlezige relaas van het slot van de KNSB competitie kon de bekroning van de vaderlandse competitie natuurlijk niet achterblijven, zij het met enige vertraging. Menig schaakliefhebber weet inmiddels dat Wetteren zich met de debuterende auteur in de rangen onlangs voor de tweede keer in drie jaar tot kampioen kroonde in de eerste klasse van de Nationale Interclubs, en hoe! Na een eerder voorzichtige start ontwikkelde de underdog zich in de tweede seizoenshelft tot een onstopbare oorlogsmachine zonder weerga, en ik neem dan ook met plezier mijn aandeel in de zegetocht onder de loep.
Oude degens
Die twee landstitels hadden er ook drie kunnen zijn als Leuven Centraal vorig seizoen geen stokken in de wielen had gestoken op de laatste speeldag, waardoor de trofee tot ieders verbazing op de valreep naar Rochade Eupen ging. De messen waren dan ook geslepen voor het bezoek van de Vlaams-Brabantse boemannen waarmee het tweede deel van het seizoen wordt ingeluid.
Het toeval wil dat ik het in dit gespannen duel opneem tegen generatiegenoot en oude bekende Benjamin Tonoli met wie ik in de jeugdreeksen destijds wel tientallen keren de degens heb gekruist. Dat ik daarbij veelal aan het langste eind trok zal hem vast extra hebben gemotiveerd om me het ook al die jaren later moeilijk te maken.
Zonder dit weerzien was ik misschien vergeten dat we in het gezegende jaar 2000 samen de driekleur verdedigden tijdens de Jeugdolympiade op de Krim in Oekraïne, lang voor het schiereiland door de Russen zou worden geannexeerd. Van oorlog was toen nog geen sprake, al hing de donkere schaduw van de Sovjetunie nog steeds over de regio. Bij aankomst in Simferopol hadden we aanvankelijk nog het geluk dat een lokaal varken ons de veilige wandelroute rondom de diepe kuilen in de landingsbaan aantoonde, maar wanneer ons in de terminal manu militari geld afhandig werd gemaakt, werd snel duidelijk dat het een lange twee weken zouden worden. De omstandigheden maakten veel indruk op mijn dertienjarig communiezieltje en dat van mijn iets oudere landgenoten, waardoor we ook op het schaakbord heel wat klappen kregen. We zouden uiteindelijk met een troosteloze laatste plaats in de achterzak naar huis reizen, maar niet zonder eerst nog een noodlanding te maken in Istanboel en er twee dagen te bezinnen. Schaken is een saaie hobby, zegt men dan.
Tonoli (2185) - Vandenbussche (2399)
Nationale Interclubs, 2026
Mijn openingsvoorbereiding – als die al plaatsvindt – baart meestal een muis, maar niet vandaag. Benjamin haalt een obscuur maar verraderlijk pionoffer van stal dat hij reeds eerder speelde en ik aan de ontbijttafel nog kort had bekeken.
13.♗c4+ Een logische beslissing, maar tegelijk ook exact waar ik op hoopte. Wit wint zonder franjes zijn pion onmiddellijk terug, maar verliest tegelijkertijd zijn dynamisch potentieel. Na het kritieke 0-0-0 ♘e7 kan wit verrassend zowel met 14.♘xe5 als 14.♗xe5 een stuk offeren waarna de partij vervalt in totale chaos met kansen voor beide spelers. ♗e6 14.♗xe6+ ♔xe6 15.♖xg7 ♘e7 Mijn vermoeden dat Benjamin zou passen voor het wilde avontuur is correct gebleken waardoor we het type eindspel induiken waar je als favoriet op voorhand voor tekent. De stelling is objectief gelijk, maar de iets betere zwarte pionnenstructuur en wat onhandige witte loper garanderen nog heel wat spel. 16.♘d2 ♘d7 17.0-0-0 ♖ag8 Nadat zwart het enige gezonde witte stuk heeft afgeruild, wordt het pad richting een veilig eindspel steeds nauwer voor wit, en na enkele onnauwkeurigheden denk ik het punt stilaan te kunnen ruiken.
28..♘f4? De winstvoering blijkt niet zo evident als ik had verwacht en na een lange vruchtloze denkpauze grijp ik terug naar een positionele aanpak. Mijn aandacht ging vanzelfsprekend in de eerste plaats naar de pionnenrace die begint met h5 29.♖xa7 h4 30.♗xb6 h3 31.♖h7 ♖h1+ 32.♔d2 h2 33.a4 en hier gingen mijn berekeningen de mist in met ♔g5? waarna wit de dreiging van ♘h4 neutraliseert met het verrassende 34.f3! en de winst is gaan vliegen. Zwart wint echter op slag met hetzelfde winstplan na 33..♔g4 34.♗d8 ♖d1+! 35.♔xd1 ♘h4 36.f3+ ♔g3 en wit kan de promotie niet voorkomen. 29.♖xa7 ♘d5 30.♔d2 ♔e4 31.♔e2! Dit sterke verdedigende idee had ik van veraf gemist. Nu kan wit ♘xe3 beantwoorden met de zwischenzug 32.♖a4+ die de actieve zwarte koning terugdrijft, en na ♔f5 33.♔xe3 hoort het resulterende toreneindspel vrij makkelijk verdedigbaar te zijn. Ik kies er echter voor om de lichte stukken nog even op het bord te houden en slaag er in de aansluitende tijdnoodfase andermaal in om het touw naar me toe te trekken.
42..♔g3? Een overhaaste beslissing die me duur had kunnen komen te staan. Zwart heeft zowel zijn toren als de koning nodig om de h-pion te promoveren en in de roes van de overwinning oordeel ik op buikgevoel dat de zetvolgorde er niet toe doet, en speel prompt de meest dwingende zet. Het is tevens de geboorte van een nieuw motto: zelfs wanneer de zetvolgorde er schijnbaar niet toe doet, kies je toch maar best voor de meest flexibele optie.
Zwart wint met ♖h1 43.a6 ♖d1+! 44.♔c3 (Wit kan zijn monarch niet activeren met ♔e4 wegens ♖d4+ met materiaalwinst) en nu de witte koning is weggedreven wint zwart met ♔g3 op dezelfde manier als in de partij, zij het zonder enige kans op respijt voor de witspeler.
43.a6! ♖h1 44.a7 ♖a1 45.♖h7 h2 46.♖g7+? Benjamin had hier met hangen en wurgen nog een halfje uit de brand kunnen slepen dankzij het stokpaardje van de bekende eindspelexpert GM Karsten Müller: de bodycheck. De zwarte koning zit ingesloten na ♔e3! en na de logische voortzetting f5 47.♖g7+ ♔h3 48.♖h7+ ♔g2 49.♖g7+ ♔f1 50.♖h7 kan geen progressie meer worden geboekt en is de puntendeling nabij. ♔f3 47.♖h7 Wit heeft dan wel de randpion bedwongen, maar de centrale zwarte vrijpionnen zijn er te veel aan. e4+ 48.♔c3 e3 49.♖xh2 e2 50.♖h1 ♖xa7 51.♖h3+ ♔g2 0-1
Niet voor het eerst dit seizoen verliep de winstvoering vanuit een complex eindspel niet vlekkeloos maar wist ik het volle punt uiteindelijk toch binnen te rijven. Ook op de andere borden hadden de Leuvenaars het lastig en zo werd de bittere pil die reeds enkele maanden op de Wetterse magen lag met een klinkende overwinning doorgespoeld. Daarmee komen we voor het eerst dit seizoen mee op kop van het klassement na de eerdere teleurstellende puntendelingen met KBSK en CRELEL.
Hoewel de motor lijkt te zijn aangeslagen, komt het daaropvolgende topduel met de ambitieuze buren uit Gent op het slechtst mogelijke moment. Terwijl men bij KGSRL kosten noch moeite heeft gespaard om de sterkst mogelijke ploeg op te stellen, moeten wij een resem basisspelers zien te vervangen. Ook ondergetekende moet met gemengde gevoelens verstek geven om geflankeerd door Vasyl Ivanchuk de titel in de Duitse tweede klasse te proberen veilig stellen. Geen erg zo blijkt, want de op papier veel sterkere Gentenaren zien alle hoeken van hun fraaie schaakhuis en zien hun titelkansen na de nederlaag zienderogen slinken.
Met de wind in de zeilen wordt drie weken later ook Borgerhout, dat uiteindelijk zou degraderen, makkelijk opzijgezet. Ik moet opnieuw verstek geven maar sluit wel weer aan voor de laatste ronden om de titel, die nu wel stilaan in het vizier komt, over de streep te helpen trekken.
Hangmatschaak
Kritieke momenten identificeren en ze ook grijpen vormt de hoeksteen van succes achter het schaakbord. Partijen worden immers niet gewonnen dankzij goede stellingen, maar wel met goede zetten. Gemakzucht is daarbij een van de grootste vijanden, zoals onderstaande partij illustreert.
Philipsen (2292) - Vandenbussche (2400)
Nationale Interclubs, 2026
Mijn sympathieke tegenstander wordt reeds vroeg in de partij veroordeeld tot aanklampen en wanneer zijn situatie er stilaan penibel begint uit te zien, zoekt hij zijn heil in een kwaliteitsoffer in de hoop zijn vel te kunnen redden met eeuwig schaak.
33..♔f8? Een logische maar uitermate luie zet die me de overwinning kost. Ik dacht me de moeite van het berekenen van het riskante alternatief op z’n minst tijdelijk te kunnen besparen in de foute veronderstelling dat dezelfde stelling iets dichter bij de tijdcontrole terug op het bord zou verschijnen.
Zwart zet een grote stap naar de zege met het moedige ♔f6! wat ik te snel als riskant bestempelde wegens 34.♕d6+? ♔xf5 35.g4+ ♔g5 36.♕e5+ ♔h6 37.g5+ ♔h5 38.♕g3 vergetend dat een extra toren al eens handig kan zijn, want ♖a4 neutraliseert de matdreiging en wit kan opgeven. Wit kan wel overlevingskansen behouden met het sterkere 34.♘h6 ♔e6 35.♕h3+ ♔e7 36.♕g3 al zijn de veilige wateren nog veraf.
34.♕d6+ ♔g8 35.♘e7+ ♔g7 36.♘f5+ ♔g8 37.♘h6+ ♔g7 38.♘f5+ Nu komt de zwarte koning niet uit de ontknelling en zit er niets anders op dan het stuk te aanvaarden en het hazenpad te kiezen terwijl het langs alle kanten schaakjes regent.
48..♔g7 Na zeventien opeenvolgende schaakjes geraakt ook mijn geduld op, en ik berust in remise. Dat het nooit te laat is om een partij te verliezen wordt duidelijk na het veel te riskante ♔g5?? waarna zwart ten prooi valt aan het leuke motief 49.h4+! ♕xh4 50.♕e7+ ♔h5 51.g4+! fxg4 52.♕xh7+ ♔g5 53.f4+ met damewinst. ½-½
Toch een kleine teleurstelling, al maken mijn ploeggenoten dit ruimschoots goed door de bezoekers uit Mechelen met een pak voor de broek terug naar huis te sturen. Zo blijven we met nog twee ronden te gaan op kop van het klassement, al blijven Wachtebeke en KGSRL op de loer liggen voor een misstap.
Capitulatie
Onder een aangenaam lentezonnetje dendert de karavaan richting Ans voor de laatste verplaatsing van het seizoen. Tot onze verbazing hebben de gastheren van TAL – of moeten we voortaan Standard Liège zeggen – niet minder dan vier grootmeesters in het lokale volkscafeetje gepropt. Wie graag eens wil zien in wat voor omstandigheden de bevrijding van Luik werd gevierd kan er steeds terecht. In het aanpalende zaaltje, waar nu dus ook wordt geschaakt, hangen de ballonnen er zelfs nog.
Vandenbussche (2400) - Hoffmann (2435)
Nationale Interclubs, 2026
Nadat ik reeds twee keer eerder de tanden stuk beet op de taaie Duitse grootmeester besluit ik om mijn tamme zijvarianten voor een keer links te laten liggen en voor het eerst in ruim tien jaar nog eens vol de strijd aan te gaan in de Najdorf. Bij het ingaan van het middenspel dringt de eerste kritieke beslissing zich op.
18.♕e3! Deze simpele maar sterke zet kwam als een onaangename verrassing voor mijn vriendelijke overbuur. De pion is natuurlijk taboe, want na ♕xb3?? 19.♘d5 wint wit op slag een stuk. ♕xe3 19.♗xe3 ♖fc8 20.♖ad1 Wit staat beter dankzij de druk op de zwakke pion op d6 en de volledige controle over het centrum, al blijkt de zwarte egelstelling niet makkelijk te kraken. ♖c6 21.♗g5 ♖e8 22.♖d4 ♘d7 23.♗xe7 ♖xe7 24.♖gd1 ♖e6 Nu wit de dominantie heeft verzekerd kan de ontmanteling van de zwarte stelling beginnen. 25.f4!? Dat je ook zonder dames op het bord met beperkte middelen een gevaarlijk initiatief kan ontwikkelen bewijst het vervolg van de partij. Ik kom snel gewonnen te staan maar los onder tijdsdruk te vroeg het gaspedaal, waarna mijn tegenstander er dankzij stug verdedigen in slaagt om de schade tot een enkele pion te beperken.
48..♔c3?? Dit is de facto hetzelfde als opgeven, want mijn ervaren tegenstander heeft natuurlijk wel door dat dit op slag verliest. Hij had gewoon het vertrouwen in zijn overlevingskansen verloren nu zwart na een andere koningzet een tweede pion verliest. Onterecht zo blijkt, want na ♔d4 49.♖xf6 ♘xf6 50.♖b6 (of ♖xa5 d5 waarna de zwarte vrijpion niet makkelijk te neutraliseren lijkt) ♘d5 51.♖xd6 ♖e3 heeft zwart voldoende actief tegenspel om de nederlaag af te wenden. Bovendien is ook ♔d3 vanuit de diagramstelling goed, want ook na 49.♖d5+ ♔c2 50.♖xf6 ♘xf6 51.♖xd6 ♘g4 heeft zwart voldoende activiteit om mits correct spel te ontsnappen met remise. 49.♘xe4+ 1-0
Een prima overwinning, zij het met iets meer coöperatie van mijn tegenstander dan had gehoeven. Duitsers staan nochtans niet bepaald bekend om premature capitulaties, maar voor alles een eerste keer.
Ook de andere Waalse versterkingen blijken niet meer dan kanonnenvlees in een nieuwe vlotte ploegoverwinning, en dan moet het beste nieuws van de dag nog komen. Rode lantaarn Opwijk pakt knap een punt tegen Wachtebeke en speelt zo scherprechter in de titelstrijd, nadat het eerder ook al Rochade Eupen bedwong. Zo staan we plots op een zucht van de landstitel, maar van euforie is nog geen sprake. Daarvoor moet eerst de vloek van de vorige slotspeeldag worden doorbroken.
Geven en nemen
Terwijl Wetteren zich opmaakt voor de grootste festiviteiten sinds 2009 wanneer het teerbeminde Standaard Wetteren voor het eerst en het laatst promoveerde naar de tweede klasse van het voetbal, zwelt de titelkoorts aan. We ontvangen uittredend kampioen Rochade Eupen en hoewel zelfs een kleine nederlaag wellicht volstaat om de champagne na afloop te kunnen ontkurken, pakken we voor de zekerheid toch maar best minstens een matchpunt.
Harff (2344) - Vandenbussche (2413)
Nationale Interclubs, 2026
Ondanks het voornemen om niet te gek te doen neemt de partij al snel een experimentele wending waardoor ik, in tegenstelling tot mijn tegenstander, reeds vroeg heel wat bedenktijd moet investeren.
15..d4! Zonder dit positionele pionoffer zou wit duidelijk beter staan dankzij de controle over het centrum. 16.exd4 Wit moet het kleinood aanvaarden want na ♘e2?? wint zwart met ♗b4 pardoes de dame. ♘xf3+ 17.gxf3 ♗b4 18.♕e3+
18..♕e7 Hier is op zich niets mis mee, maar wel iets te bedeesd. Zwart heeft voldoende troeven in de stelling om zich het koele ♔f8! te kunnen permitteren, maar het belang van de wedstrijd en de nazinderende pijnlijke nederlaag in de slotronde van de KNSB-competitie overtuigden me om tegen mijn natuur in op safe te spelen. Hoewel de stelling objectief in evenwicht blijft na bijvoorbeeld 19.0-0 ♗xc3 20.♗xc3 ♘d5 21.♕e5 ♕d7 is de zwarte stelling veel makkelijker om te spelen, zeker met de dames nog steeds op het bord. 19.♔e2 ♗xc3 20.♕xe7+ ♔xe7 21.♗xc3 ♘d5 Ondanks de witte pluspion heeft zwart weinig te vrezen. De witte pionnenstructuur is onherstelbaar beschadigd en het zwarte paard domineert de perspectiefloze witte loper. 22.♗d2 ♖ac8 23.♔d3 ♔d6 24.♖he1 ♖he8 25.a3 Het is voor beide spelers moeilijk om de stelling te verbeteren, dus werd remise overeengekomen. ½-½
Na de partij wordt duidelijk waarom de Duitser zo voorzichtig te werk ging. Niet uit respect voor zijn gerenommeerde tegenstander, maar wel omdat hij met deze remise zijn finale IM-norm veilig stelde en zich binnenkort de felbegeerde titel mag toeëigenen. Het is de man gegund, maar mocht ik hebben geweten wat er voor hem op het spel stond, had ik in de diagramstelling sowieso een andere keuze gemaakt. Zo ben ik dan weer wel.
Minder respijt is er voor de andere Oostkantonners die er geen moment in slagen om de Wetterse falanx aan het wankelen te brengen. De uittredende landskampioen wordt vlot weggezet en verliest zo zijn derde plaats aan KGSRL, dat zijn favorietenrol niet kon waarmaken dit seizoen. Hun grootste concurrent in de titelstrijd had op papier Wachtebeke moeten zijn, dat na een sterk seizoen vrede moet nemen met de tweede plaats op het volledig Oost-Vlaamse podium.
Ongeslagen kampioen worden in je debuutseizoen en dan ook nog eens beloond worden met spaghetti en bier, mooier wordt het niet. Hoewel ik vier ronden heb overgeslagen, heb ik met de mooie score van 6/7 mijn steentje kunnen bijdragen aan deze triomf, terwijl ook de rest van het team consistent boven zichzelf uitsteeg.
Het wordt moeilijk om dit huzarenstukje te herhalen, laat staan beter doen, maar dit pakken ze ons alleszins niet meer af. Misschien stunten we volgend seizoen wel nog een keer?
Lekker leesvoer en leerzaam bovendien@